Blog

Технология көбейді. Ал таңдау жасау қиындай түсті.

Жаңа шешімдердің қолжетімді болуы бизнестің технологияларға деген көзқарасын қалай өзгертеді.

Бірнеше жыл бұрын бизнес үшін жаңа технология әрдайым дерлік ауқымды жобаны білдіретін. Шешімді таңдау, бюджет жоспарлау, жабдық сатып алу, мамандарды табу, жеткізуді күту, барлығын баптау керек болатын — содан кейін ғана оны пайдалануға кірісетінбіз.

Бүгінде мұның көпшілігі өткеннің еншісінде қалды. Бұлтты сервистер жеке жабдық сатып алмай-ақ қажетті ресурстарды алуға мүмкіндік береді. Дайын платформалар іске қосу уақытын қысқартады. Жаңа құралдар үнемі пайда болып жатыр, ал олардың көбін іс жүзінде бірден сынап көруге болады.

Технологиялар қолжетімді бола түсті. Бұл, сөзсіз, жақсы жаңалық. Бірақ қолжетімділікпен бірге бұрын айтарлықтай аз болған тағы бір нәрсе пайда болды — таңдау мүмкіндігі.

Бүгінде бизнес «Біз мұны жасай аламыз ба?» деген сұрақты барған сайын сирек қояды. Оның орнына «Біз мұны дәл осылай жасауымыз керек пе?» деген сұрақ жиі туындайды. Міне, ең қызығы осы жерден басталады.

Сынап көру таңдау жасаудан оңай болған кезде.

Кәдімгі жұмыс жағдайын елестетіп көрейік. Компанияның алдында жаңа міндет пайда болды. Процесті жеделдету, сервисті іске қосу, жұмыстың бір бөлігін автоматтандыру немесе жаңа жобаға инфрақұрылым дайындау қажет. Бүгінде шешімдердің ондаған нұсқасы болуы мүмкін.

Мысалы:
·дайын сервисті таңдау;
·бұлтты платформаны пайдалану;
·процесті автоматтандыру;
·мамандандырылған құралды қосу;
·ЖИ негізіндегі шешімді сынап көру;
·бір нәрсені өз бетімізше әзірлеу.

Оның үстіне, нұсқалардың әрқайсысы дерлік орынды болып көрінеді. Әрқайсысының өз артықшылықтары, қолдану мысалдары және сенімді дәлелдері бар. Сондықтан бүгінгі мәселе әрдайым қолайлы шешімнің жоқтығында емес.

Кейде мәселе — қолайлы шешімдердің тым көп болуында.

Бұл — күрделіліктің жаңа түрі. Технология аз кезде, оған қол жеткізгің келеді. Ал технология жеткілікті болған кезде, таңдау жасауды үйренуге тура келеді.

«Сынап көрейік» деген қалыпты нәрсеге айналды. Мұнда жаман ештеңе жоқ. Керісінше, жаңа технологияны жылдам сынақтан өткізу мүмкіндігі — қазіргі нарықтың басты артықшылықтарының бірі.

Бірден бірнеше жылға есептелген шешім қабылдау міндетті емес. Шағын міндеттен бастап, нәтижесін көріп, құралдың компанияға қаншалықты сәйкес келетінін түсінуге болады. Бірақ «сынап көру» мен «қолданып қалу» арасында айырмашылық бар.

Бір міндет үшін бір сервис қостық. Екіншісі — басқа міндет үшін. Үшіншісі командаға ұнады да, ол да қолданыста қалды. Кейін олардың арасында интеграция қажет болды. Содан кейін кейбір функциялардың қайталанатыны анықталды. Бір кезде біреу сервистердің біріне кім жауапты екенін және компанияның оны әлі де пайдаланып жүрген-жүрмегенін сұрады.

Ешқандай драмалық жағдай болған жоқ. Әр шешім жеке алғанда әбден қисынды еді. Тек біртіндеп бір міндеттің айналасында өздері де назар аударуды қажет ететін бірнеше құрал пайда болады. Бір кезде мынадай парадоксқа тап болуыңыз мүмкін: технология көбейді, ал технологиямен жұмыс та көбейді.

Кез келген жаңа технология жаңа мәселені шеше бермейді.

Тағы бір тұзақ бар. Қызықты құрал пайда болған кезде, оны қай жерде қолдануға болатынын іздей бастау өте оңай. Әсіресе айналаңыздың бәрі ол туралы айтып жүрген болса. Бірақ кейде сұрақты керісінше қойған пайдалырақ. «Біз нені енгізе аламыз?» емес, «Қазір бізге жақсырақ жұмыс істеуге не кедергі?» деген сұрақты қою керек.

Мысалы, қандай да бір процесс қызметкердің күніне бірнеше минутын алады делік. Оны автоматтандыруға болады. Бірақ процестің өзі іс жүзінде қажет болмаса, автоматтандыру тек қажетсіз жұмысты жылдамырақ орындауға мүмкіндік береді.

Қолданыстағы сервис негізгі міндеттерді онсыз да орындап тұрса да, бірлескен жұмыс үшін тағы бір сервисті қосуға болады. Жаңа аналитикалық жүйені енгізуге болады, бірақ оның деректері негізінде бизнес қандай шешімдер қабылдайтынын сол күйі келісе алмауымыз мүмкін. Жаңа технологияны тек оның қазір танымал болғаны үшін енгізуге болады.

Осы жағдайлардың бәрінде технологияның өзі тамаша болуы мүмкін. Бірақ тамаша технология нақты компания үшін автоматты түрде жақсы шешімге айналмайды.

Технология нәтиженің өзі болудан қалады.

Бұрын жаңа технологияны енгізудің өзі нәтиже ретінде қабылдануы мүмкін еді. Жаңа жүйені іске қостық; бұлтқа көштік; сервисті қостық; процесті автоматтандырдық — бүгінде мұның өзі жеткіліксіз.

Өйткені енгізуден кейін ең маңызды кезең басталады:
·Жұмыс жылдамырақ болды ма?
·Ыңғайлырақ болды ма?
·Қолмен орындалатын жұмыс көлемі азайды ма?
·Жаңа жобаларды іске қосу оңайлады ма?
·Команда идеяларды жылдамырақ тексере ала ма?
·Бизнеске жүктеменің өсуіне төтеп беру оңайлады ма?

Егер жауап «иә» болса — технология пайда әкелді. Егер олай болмаса, ең заманауи жүйенің өзі жай ғана тағы бір жүйе болып қалады.

Сондықтан технологияларға деген көзқарас біртіндеп өзгеріп келеді. Бизнес үшін енгізу фактісінің өзі емес, одан кейін не өзгергені маңызды бола түсуде.

Жақсы технология жаңа жұмыс тудырмауы керек.

Оңай байқала бермейтін тағы бір нәрсе бар. Технологиялар сирек жағдайда өздігінен өмір сүреді. Жаңа сервисті қолданыстағы жүйелермен байланыстыру қажет. Қолжетімділіктерді баптау керек. Деректердің сақталуын қамтамасыз ету керек. Қызметкерлерді оқыту қажет. Шешімді қолдап, жаңартып отыру керек.

Әрбір қадамның жеке алғанда толық негізі болуы мүмкін. Бірақ олардың барлығы бірге қосымша күрделілік туғызады. Ал бұл күрделіліктің де өз бағасы бар. Оның үстіне, бұл тек қаржылық шығын емес.

Ол қызметкерлердің уақытын алады. Жаңа білімді талап етеді. Қосымша процестерді қалыптастырады. Кейде компанияны негізгі жұмыстың бір бөлігіне айналмауы тиіс мәселелерге қайта-қайта оралуға мәжбүр етеді.

Сондықтан жақсы технологиялық таңдау — міндетті түрде ең көп функция ұсынатын таңдау емес. Кейде ең жақсы таңдау — міндетті шешіп, оның орнына бірнеше жаңа міндет туындатпайтын шешім.

Міне, осы жерде инфрақұрылымның рөлі өзгереді.

Бұрын әңгіме көбіне жабдықтан басталатын:
·Қанша сервер қажет болады?
·Оларды қайда орналастырамыз?
·Қашан тапсырыс береміз?
·Оларға кім қызмет көрсетеді?
·Бір жылдан кейін ресурстар жеткілікті бола ма?

Бүгінде бизнес әңгімені барған сайын басқа нәрседен бастайды:
·Бізге жаңа жобаны іске қосу керек.
·Бізге тестілеу ортасы қажет.
·Бізге ресурстарды арттыру керек.
·Бізге идеяны жылдам тексеру қажет.
·Бізге өсімге дайындалу керек.

Яғни бизнес инфрақұрылымның өзіне барған сайын аз қызығушылық танытады. Оны пайдаланып не жасауға болатыны және оны қаншалықты жылдам жасауға болатыны маңызды.

Компания серверді сервер үшін сатып алмайды. Оған жұмыс істеп тұрған сервис, жаңа өнім, тұрақты жүйе, жүктеменің өсуіне төтеп беру мүмкіндігі немесе келесі жобаны іске қосу қажет.

Сондықтан бұлтты инфрақұрылым физикалық жабдыққа балама ретінде ғана қызықты емес. Оның құндылығы — барлық инфрақұрылымдық шешімді алдын ала қабылдамауға мүмкіндік беруінде. Бүгін қажет нәрседен бастап, кейін ресурстарды міндеттің өзгеруіне қарай бейімдеуге болады. Бизнес үшін бұл — көбірек икемділік және дамудың келесі кезеңі қандай болатынын алдын ала болжауға деген қажеттіліктің азаюы.

Қарапайымдылық жеке құндылыққа айналады.

Сондықтан заманауи инфрақұрылым дәл осы логикаға сай болуы маңызды. Ол бизнеске технологияларды пайдалануға көмектесуі керек, ал өзі үнемі айналысуды қажет ететін тағы бір технологияға айналмауы тиіс. Жаңа жобаны инфрақұрылымды ұзақ дайындамай-ақ іске қосуға, ал қажетті ресурстарды міндеттің өсуіне қарай өзгертуге болатын кезде, команда идеядан жұмысқа жылдамырақ көшеді.

Бұлтты модельдің басты құндылықтарының бірі де осында. Бизнеске мүмкіндігінше көп мүмкіндік беруінде емес. Қажетті мүмкіндіктердің дәл керек болған кезде қолжетімді болуында.

Технология одан әрі көбейе береді.

Бұл — жақсы нәрсе. Жаңа сервистер пайда болады. Бұлтты шешімдер дами береді. Автоматтандыру мен ЖИ қолжетімді бола түседі. Бүгінде мамандардың қатысуын қажет ететін нәрселер ертең әлдеқайда оңай іске қосылуы мүмкін.

Сондықтан мәселе технологиялардың көптігінде емес. Керісінше. Үлкен таңдау бизнеске еркіндік береді. Тек еркіндікпен бірге таңдау қажеттілігі де пайда болады.

Барлығын пайдаланудың қажеті жоқ. Жаңаны тек жаңа болғаны үшін енгізудің қажеті жоқ. Егер міндетті қарапайым жолмен шешуге болса, жүйені күрделендірудің де қажеті жоқ.

Бәлкім, бүгінгі таңда технологияларға деген жетілген көзқарас екі қарапайым сұрақтан басталатын шығар:
·Біз бизнестің қандай міндетін шешкіміз келеді?
·Оны шешкеннен кейін не өзгереді?

Ал технологияны содан кейін таңдаған жөн. Өйткені түптеп келгенде бизнеске мүмкіндігінше көп технология қажет емес. Оған мүмкіндігінше аз артық күрделілік және мүмкіндігінше көп нәтиже қажет.

Айналамызда шешімдер көбейген сайын, бизнеске алға жылжуға шынымен көмектесетіндерін таңдай білу соғұрлым құнды бола түседі.

* Сурет ЖИ (жасанды интеллект) көмегімен жасалды.
2026-08-27 14:19